Biblioteka Politechniki Łódzkiej

Normy w zbiorach Biblioteki

Dążeniem normalizacji jest uzyskanie optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie, przez ustalenie odpowiednich postanowień przeznaczonych do powszechnego oraz wielokrotnego stosowania. Działalność normalizacji polega przede wszystkim na opracowywaniu, publikowaniu oraz wdrażaniu norm. Poprawa przydatności wyrobów, procesów i usług do celów, którym mają służyć, zapobieganie powstawaniu barier w handlu oraz ułatwienie współpracy technicznej to jedne z kilku korzyści wynikających z normalizacji.

 

normy

 

Podstawowym dokumentem normalizacyjnym są normy. To dokumenty będące zbiorem sprawdzalnych, opartych na badaniach lub innych podstawach naukowych, wymagań technicznych, wytycznych i zasad, których stosowanie: zwiększa poziom bezpieczeństwa pracy i użytkowania maszyn, zapewnia uzyskanie odpowiedniej jakości wyrobów czy procesów, zmniejsza koszty ochrony zdrowia i środowiska. Za ich opracowanie i wydawanie odpowiada Polski Komitet Normalizacyjny. Ukazują się one w postaci druków bądź broszur, dodatkowo jako dokument urzędowy norma jest opatrzona numerem referencyjnym. Zaleca się, aby normy były oparte na osiągnięciach nauki, techniki, jak również praktyki oraz dążyły do uzyskania optymalnych korzyści społecznych. PKN na mocy ustawy o normalizacji reprezentuje Polskę w międzynarodowych i europejskich organizacjach normalizacyjnych.

Normy nie są aktami prawnymi i ich stosowanie jest dobrowolne. Norma może stać się obowiązująca, w sytuacji, gdy dojdzie do powołania się na nią w przepisie powszechnie obowiązującym (np. rozporządzeniu). Powołanie nie zawsze dotyczy jednej, konkretnej normy. Przykładowo, możemy spotkać się ze stwierdzeniem, iż wskazany stan, „musi być zgodny z polskimi normami”. Użycie takiego zwrotu oznacza, że obowiązujące stają się normy dotyczące bezpośrednio omawiany stan.

Normy i inne zbiory specjalne w Bibliotece PŁ

W czytelni na 3. piętrze w Bibliotece Głównej udostępniane są do wglądu (na miejscu) Polskie Normy, zbiory specjalne (katalogi, broszury, literaturę firmową), normy branżowe (aktualne i archiwalne) oraz informatory i materiały firmowane przez Polski Komitet Normalizacyjny w Warszawie. 

Kolekcja norm obejmuje:

  • zbiór norm obowiązujących, wydanych przez PKN (przede wszystkim tych, które są w języku polskim, z możliwością zamawiania norm w językach obcych),
  • zbiór norm wycofanych bez zastąpienia, których stan techniki uległ dezaktualizacji,
  • zbiór norm branżowych wytworzonych przez jednostki niepodlegające PKN, jak ministerstwa, przedsiębiorstwa czy koła naukowe. W 2002 r. po wejściu w życie obowiązującej ustawy, PKN zaprzestał wydawania oraz dalszego gromadzenia tej grupy norm. Mogą być one stosowane na zasadzie dobrowolności, jednak należy pamiętać, że mogą zawierać nieaktualne dane techniczne.
  • zbiór norm zagranicznych (w wyborze). 

Katalog norm polskich

Najszybszym sposobem znalezienia normy jest skorzystanie z katalogu norm dostępnego na stronie PKN http://www.pkn.pl/.

W przypadku wyszukiwania prostego wystarczy wpisać w pole wyszukiwarki numer normy np. 9001 bądź pełny numer referencyjny PN-EN ISO 9001. Na podstawie otrzymanych wyników można prześledzić historię danej normy tj. kolejne zastąpienia oraz sprawdzić jej aktualny status.

W wyszukiwaniu zaawansowanym można wpisać w pole tytułu jedno bądź dwa słowa z nazwy normy lub wprowadzić kody numeryczne Międzynarodowej Klasyfikacji Norm tzw. lCS. Wyszukiwanie norm za pomocą tej klasyfikacji daje zdecydowanie więcej trafnych wyników.

Po wyszukaniu normy należy zgłosić się z jej numerem do dyżurującego w czytelni bibliotekarza

Zamawianie norm

Biblioteka gromadzi także polskie normy, które udostępniane są na miejscu w czytelni na 3 piętrze Biblioteki Głównej.  Prenumerujemy aktualne normy polskie – w języku polskim - wydawane przez Polski  Komitet Normalizacyjny, ale nie prenumerujemy norm w innych językach. Zauważmy bowiem, że Ustawa o normalizacji dopuszcza publikowanie Polskich Norm w języku oryginału. Takie normy mają w wyszukiwarce oznaczenie wersja angielska, wersja niemiecka, wersja francuska co wskazuje, że norma nie jest przetłumaczona na język polski.

Jeśli jednak użytkownikowi Biblioteki zależy na dostępie i zapoznaniu się z konkretną normą wydaną przez PKN w języku obcym, może złożyć takie zamówienie w Bibliotece kierując je na adres mailowy Oddziału Obsługi Użytkowników (Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.). Sporadycznie pojawia się zapotrzebowanie na normy wydawane przez  zagraniczne komitety normalizacyjne – z uwagi na wysokie koszty każda taka prośba rozpatrywana jest indywidualnie przez Dyrekcję.

 

© 2017 Biblioteka Politechniki Łódzkiej

Szukaj na stronie